Met een gemiddelde temperatuur in De Bilt van 11,6 graden tegen 11,2 normaal was de herfst zacht. Het was ook een natte herfst met gemiddeld 293 mm tegen 248 normaal en de zon scheen 352 uur tegen 361 redelijk een normaal aantal uur.
De laatste jaren verliep de herfst steevast warmer dan normaal. De hele top-10 bestaat uit jaren sinds 2000 en bovenaan staat de herfst van 2006 met 13,6 graden. In 2023 was het gemiddeld 12,8 graden en dat was goed voor een tweede plaats. Dit jaar was de herfst niet extreem warm. Met een gemiddelde herfsttemperatuur van 11,6 graden staat de herfst van dit jaar op een gedeeld dertiende plaats in de lijst met warmste herfsten sinds 1901.
Volgens de lopende klimaatnormaal 1995-2024 is de gemiddelde herfsttemperatuur 11,2 graden. In de periode 1991-2020 was dit nog 10,9 graden. Het hoge gemiddelde komt dit jaar door een duidelijk te warme oktobermaand met 12,0 graden tegen 10,9 normaal. September en november waren slechts iets zachter dan normaal.
Lees ook: Dit weer is normaal in de herfst
Warme start van meteorologische herfst
September begon met warm weer. Tot en met 8 september steeg de temperatuur elke dag tot boven 20 graden. Op 7 september werd het in De Bilt zomers warm met 26,4 graden. In Westdorpe werd het 30,7 graden en in Woensdrecht 30,0. Daarmee was het niet eerder zo warm op 7 september op de huidige stations, maar op het inmiddels opgeheven weerstation in Sittard was het op 7 september 1911 nog warmer met 31,6 graden.
De rest van september had lagere temperaturen. Toch was er nog een zomerse opleving van de temperatuur rond 19 september. In De Bilt werd het nog 25,3 graden, in het zuiden was het ruim 28 graden.
Geen warme dagen in oktober
In oktober kwam het in De Bilt niet meer tot warme dagen met temperaturen van 20 graden en meer. Sterker nog: op 3 oktober bleef de temperatuur zelfs steken bij 13,8 graden. Daarmee kwam een eind aan een periode van 132 dagen waarin de temperatuur in De Bilt steeg naar 15 graden en meer. Op 18 oktober bleef de temperatuur voor het eerst sinds 24 april overal in het land onder de 15 graden. In Hoek van Holland en Vlissingen werd het niet warmer dan 14,5 graden.
Warmterecords november
Op 5 november werd het in De Bilt 18,0 graden en daarmee was het officieel de warmste 5 november ooit. Landelijk was geen sprake van een record, want dat staat op 20,9 graden en werd gemeten in 1994 in Oost-Maarland. Het werd maximaal 18,9 graden in Westdorpe. Het record was alweer het negende datum-warmterecord van het jaar.
Ook op 14 november kwam het tot een warmterecord. Maastricht noteerde maximaal 16,7 graden en daarmee is het record uit 1938, gemeten in Sittard, gebroken.
Recordaantal milde dagen
Doordat de maximumtemperatuur ook in november aan de hoge kant bleef, kon het aantal milde dagen op rij dit jaar flink oplopen. Uiteindelijk kwam het tot een recordreeks van 243 dagen. Daarmee werd het vorige record uit 2020 duidelijk gebroken. Het record stond op 233 milde dagen met een maximumtemperatuur van 10 graden en meer.
Pas in november de eerste vorst
Zowel in september als in oktober kwam het deze herfst niet tot vorst. Normaal komt het op 23 oktober tot de eerste regionale vorst. De eerste lokale vorst werd nu pas op zondagavond 16 november genoteerd. Eelde had de primeur, want daar verscheen om 18:40 uur voor het eerst een minnetje voor de temperatuur. Uiteindelijk ging de temperatuur op weerstation Eelde onderuit naar -2,0 graden.
Ook officieel kwam het die zondagavond voor het eerst tot vorst. In De Bilt daalde de temperatuur naar -0,7 graden. De eerste officiële vorst was aan de late kant, want normaal komt het rond 7 november voor het eerst tot vorst in De Bilt.
Minder warme dagen, meer vorstdagen
Het aantal warme herfstdagen, met een maximumtemperatuur van 20 graden en meer, is uitgekomen op dertien tegen zestien normaal. Op twee dagen werd het zomers warm met 25 graden en meer tegen drie normaal. Tropische dagen werden niet genoteerd in De Bilt en alleen op 7 september werd het in Westdorpe en Woensdrecht tropisch warm.
Het aantal vorstdagen, met een minimumtemperatuur onder het vriespunt, was in De Bilt zeven tegen vijf normaal. Tot matige vorst, met een minimumtemperatuur onder -5 graden, is het deze herfst in De Bilt niet gekomen. Landelijk kwam het regionaal wel tot matige vorst. Op 21 november daalde de temperatuur in Eelde naar -5,4 en in Twente naar -5,1 graden.
Normaal aantal zonuren
De herfst noteerde in totaal 352 zonuren en dat is een heel gebruikelijk aantal. September was een zonnige maand met 188 zonuren tegen 167 normaal. In oktober was het somber met 87 uur tegen 123 normaal. November is echter weer een zonnige maand met waarschijnlijk 78 zonuren tegen 72 normaal.
De meeste zonuren deze herfst waren voor het noordwesten van het land met 370-400 zonuren. In het zuiden en zuidoosten scheen de zon 320-350 uur.
Het is een zeer zonnig jaar en op 7 november stond de zonurenteller al op 2000 uur. Sinds 1906 is het pas de vijfde keer dat gemiddeld over het land de zon tenminste 2000 uur heeft geschenen. Tot eind november staat de zonurenteller inmiddels op 2059 uur. Daarmee staat 2025 tot dusver op de vierde plaats achter 2022, 2003 en 2018. Indien december een normaal aantal zonuren heeft, dan komt het jaar uit op 2115 uur. Dat is dan een tweede plaats achter het recordjaar 2022. Drie jaar geleden scheen de zon maar liefst 2233 uur.
Natte herfst
Met gemiddeld over het land 293 mm tegen 248 normaal was de herfst natter dan normaal. September was iets te nat, oktober was duidelijk te nat. De middelste herfstmaand noteerde 128 mm tegen 85 normaal. November komt uit op de gebruikelijk 86 mm.
September was een iets te natte maand, maar de verschillen waren erg groot. Zo viel in het noorden en midden op veel plaatsen meer dan 100 mm. In het Noord-Hollandse Bergen viel 147 mm. In oktober zat op meerdere plaatsen minimaal 100 mm in de regenmeter en op veel plaatsen viel zelfs meer dan 150 mm. Het natst was het in Purmerend met 193 mm, West-Terschelling noteerde 186 mm.
November is regionaal ook een natte maand. In het noordwesten is opnieuw meer dan 100 mm gevallen. Op Texel noteren meerdere stations 120-130 mm.
Eerste sneeuw
Op 17 november waren de eerste sneeuwvlokken van het seizoen gevallen. In de Zuid-Limburgse plaatsen Vaals en Vijlen werden ze waargenomen. In de avond van 19 november bleef de sneeuw in het zuiden van Limburg liggen en kwam het ook tot de eerste grootschalige strooiacties. Op 20 november bleef de sneeuw ook in Zeeland liggen.
Op vrijdag 21 november kwam het in het noorden tot sneeuwbuien en was het wit, maar zondagochtend 23 november was het op veel meer plaatsen in het land wit. Er viel 1 tot lokaal 3 cm sneeuw. De sneeuw smolt vrij snel weer weg, maar later die dag kwam het in het oosten en noordoosten opnieuw tot sneeuw.
Drie herfststormen
Het kwam deze herfst tot een drietal stormen. Op 15 september noteerde IJmuiden een uurlang stormkracht 9. Op 4 oktober kwam het in IJmuiden opnieuw tot storm door storm Amy en op 23 oktober hadden we storm Benjamin. Op de Houtribdijk, de dijk Enkhuizen-Lelystad, stormde het een uurlang met stormkracht 9. Ook Vlieland noteerde stormkracht 9.
